Nieuwe EU-regels voor vliegreizen: dit verandert er in 2027

De Europese Unie heeft de grootste hervorming van de luchtpassagiersrechten in meer dan twintig jaar definitief gepubliceerd. Vanaf 23 oktober 2027 krijgen reizigers onder meer duidelijkere regels voor handbagage, zelf omboeken na een annulering en het gebruik van een retourticket wanneer de heenreis niet werd genomen.

Wie vliegt binnen Europa of vanuit een Europese luchthaven naar het buitenland, krijgt vanaf volgend jaar te maken met vernieuwde passagiersrechten. De nieuwe Europese verordening werd op 2 oktober gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie en wordt vanaf 23 oktober 2027 van toepassing.

De bekende compensatiebedragen blijven bestaan, maar rond annuleringen, omboekingen, handbagage en informatieplicht verandert behoorlijk wat.

De compensatie van €250, €400 en €600 blijft bestaan

Een van de belangrijkste punten is wat níét verandert.

Bij een annulering of een vertraging van minstens drie uur blijft de mogelijke forfaitaire compensatie gekoppeld aan de afstand van de reis. Het gaat om €250 voor reizen tot en met 1.500 kilometer, €400 voor langere reizen binnen de EU en voor andere reizen tussen 1.500 en 3.500 kilometer, en €600 voor de overige langeafstandsvluchten.

Ook onder de nieuwe regels blijft gelden dat een maatschappij geen financiële compensatie hoeft te betalen wanneer de verstoring veroorzaakt wordt door buitengewone omstandigheden die zij ondanks redelijke maatregelen niet kon vermijden.

De Europese regelgeving bevat voortaan wel een duidelijkere lijst van omstandigheden die daaronder kunnen vallen. Dat moet vermijden dat dezelfde situatie in verschillende landen telkens anders wordt geïnterpreteerd.

Zelf een alternatief boeken wordt eenvoudiger

Een opvallende nieuwe regel speelt wanneer een vlucht wordt geannuleerd en de maatschappij niet snel genoeg een alternatief aanbiedt.

Wanneer er binnen drie uur geen passende herroutering wordt geregeld, mag de reiziger voortaan zelf alternatief vervoer boeken. De airline moet de redelijke kosten daarvan terugbetalen, tot maximaal vier keer de volledige prijs van het oorspronkelijke ticket. De terugbetaling moet binnen veertien kalenderdagen gebeuren.

Dat kan vooral belangrijk zijn wanneer een vlucht op het laatste moment wegvalt en er bijvoorbeeld nog plaats is op een andere maatschappij of op een treinverbinding.

Het betekent niet dat iedere willekeurig dure vervangende reis automatisch wordt terugbetaald. De Europese regeling koppelt er een duidelijke bovengrens aan.

Een gemiste heenreis mag je retourticket niet meer ongeldig maken

Nog een opvallende verandering: de bekende no-showregel wordt verboden.

Vandaag kunnen de voorwaarden van sommige maatschappijen ertoe leiden dat een retourvlucht automatisch wordt geannuleerd wanneer de reiziger de heenreis niet gebruikt.

Onder de nieuwe Europese regels mag dat niet langer. Wie zelf op een andere manier op zijn bestemming geraakt of om een andere reden de geboekte heenvlucht mist, moet zijn terugvlucht kunnen blijven gebruiken. De airline mag daar ook geen extra kost voor aanrekenen.

Vooral bij retourtickets en complexe reisschema's neemt daarmee een bekende valkuil weg.

Handbagage: wél een minimumformaat, geen gratis trolley voor iedereen

Over handbagage circuleert nogal wat verwarring.

De nieuwe regels betekenen niet dat iedere passagier voortaan automatisch een grote trolley gratis mag meenemen.

Wel wordt er een gemeenschappelijke minimumstandaard ingevoerd voor het persoonlijke voorwerp dat iedere reiziger aan boord mag meenemen: minimaal 40 x 30 x 15 centimeter. Een maatschappij mag daarbij nog altijd een redelijk maximumgewicht bepalen.

Voor een grotere trolley of klassiek stuk cabinebagage mogen airlines nog steeds aparte tarieven hanteren.

Wat wel verandert, is de prijstransparantie. Bij het vergelijken van tickets moet ook duidelijk zichtbaar worden hoeveel een tarief mét handbagage kost. Die verplichting geldt niet alleen voor airlines, maar ook voor tussenpersonen en vergelijkingssites.

Geen app verplicht om je boardingpass te krijgen

Ook bij de boardingpass wordt de keuzevrijheid groter.

Airlines moeten een geprinte boardingpass accepteren zonder daarvoor een extra bedrag te vragen. Een reiziger mag bovendien niet verplicht worden om een app te downloaden of een account aan te maken om zijn boardingpass te krijgen.

Dat is vooral relevant bij maatschappijen die hun klanten steeds sterker richting uitsluitend digitale processen sturen.

Reiziger krijgt sneller informatie over mogelijke compensatie

Na een verstoring komt er ook een grotere informatieplicht.

Wanneer een reiziger mogelijk recht heeft op compensatie, moet de luchtvaartmaatschappij binnen 96 uur na het einde van de reis elektronisch uitleggen dat dit recht kan bestaan en aangeven hoe de aanvraag moet worden ingediend.

Dat betekent niet dat de compensatie automatisch wordt uitbetaald, maar wel dat de airline de passagier actief op de mogelijkheid moet wijzen.

Er komt daarnaast een termijn van negen maanden om compensatie aan te vragen en twaalf maanden voor andere klachten.

Ook de hotelplicht krijgt een grens

Bij grote verstoringen blijft de zorgplicht bestaan, maar er komt een belangrijke nuance.

Wanneer buitengewone omstandigheden de oorzaak zijn, mag een luchtvaartmaatschappij de verplichte hotelaccommodatie in bepaalde gevallen beperken tot drie nachten. Voor reizigers met specifieke behoeften gelden uitzonderingen.

Dat kan bijvoorbeeld een rol spelen bij langdurige luchtruimsluitingen, natuurrampen of andere grote verstoringen.

Nog niet meteen van toepassing

De nieuwe regels zijn dus definitief, maar gelden niet vanaf vandaag.

De verordening treedt twintig dagen na publicatie in werking, maar de nieuwe passagiersrechten zelf worden pas vanaf 23 oktober 2027 toegepast. Tot dan blijven de huidige regels gelden.